Geschiedenis

VHS is opgericht op 3 februari 1951. Voluit heette de vereniging toen Vereniging van Hogere Spoorwegambtenaren. Inmiddels is er veel veranderd. Had je vroeger een spoorbedrijf, namelijk de Nederlandse Spoorwegen. Tegenwoordig zijn er veel meer partijen actief in de spoorsector. Mochten vroeger alleen medewerkers vanaf een bepaalde salarisgroep deelnemen, inmiddels is iedereen welkom. Maar aan de waarden van de vereniging is niet veel getornd; toen en nu draait het om belangenbehartiging, een goede verhouding met de werkgever en uiteraard een medewerker die zich ten volle kan ontplooien.

De geschiedenis van de vereniging gaat terug tot begin vorige eeuw, toen de V.H.A. werd opgericht. Na een onderbreking in de Tweede Wereldoorlog werd in 1951 met de oprichting van VHS de draad weer opgepakt.

De V.H.A.

Op 5 juli 1919 werd de Vereeniging van Hoogere Ambtenaren bij de Nederlandsche Spoorwegen (V.H.A.) opgericht. De doelstelling van de V.H.A.: 'de versterking van den onderlinge band harer leden en de behartiging hunner gezamenlijke belangen'. Verder vermelden de statuten: 'leden van de Vereeniging kunnen alleen zijn die ambtenaren der Maatschappijen, welke den rang van Adjunct-Inspecteur of Adjunct-Ingenieur of gelijkwaardigen of hoogeren rang bereikt hebben'. Op 9 oktober 1941 werd de V.H.A. ontbonden. De aanleiding hiertoe was dat alle verenigingen die niet een zuiver economisch doel nastreefden aan de Duitse bezetters moesten worden gemeld. Het ledental bedroeg bij de ontbinding 55.

Na de Tweede Wereldoorlog

Na 1945 gaf een gedeelte van het hoger personeel te kennen dat zij behoefte had zich op een of andere manier te verenigen. De reden: de hogere ambtenaar bevond zich als enkeling tussen de directie en de grote groep van georganiseerd personeel.

VHS

Dit leidde op 3 februari 1951 tot de oprichting van de Vereniging van Hogere Spoorwegambtenaren (VHS). De doelstellingen van deze vereniging:

  • het behartigen van de algemene, maatschappelijke belangen harer leden
  • bijdragen tot de goede verhoudingen in het bedrijf
  • vermeerdering van de spoorwegkennis der leden in de meest algemene zin
  • Lid konden worden: 'hogere ambtenaren die volgens de bepalingen van het RDV 1951 vallen in de loonschalen 600 en hoger'.

Belangenbehartiging

Eind zestiger jaren ontstaat binnen VHS de gedachte om meer de aandacht op de belangenbehartiging van de eigen leden te vestigen. De naam van de vereniging is inmiddels gewijzigd in Vereniging van Hoger Spoorwegpersoneel.

VHS overlegt met de drie erkende vakbonden en NS. Het duurt echter nog tot halverwege de jaren zeventig tot VHS ook echt een vakbond wordt. Het besluit om zich als vakbond te gaan manifesteren wordt pas op 21 april 1975 door de algemene ledenvergadering genomen. Aansluitend hierop verzoekt VHS de directie van NS om erkenning als vakvereniging in de zin van art. 1 van het RDV.

Vakvereniging

Op 18 februari 1977 krijgt VHS van NS officiële erkenning als vakvereniging. Deze erkenning is echter partieel. VHS kan slechts door middel van een preambule de goedkeuring over de afsluiting van een CAO tot uiting brengen. Dit betekent dat VHS dus geen contractpartner is. De algemene ledenvergadering gaat hiermee akkoord. Maar geeft het bestuur wel de opdracht om te blijven streven naar volledige erkenning.

Wijziging statuten

Naar aanleiding van de partiële erkenning in 1977 worden de statuten van VHS in 1978 gewijzigd. Dit betreft vooral de doelstelling en het lidmaatschap:

De vereniging stelt zich ten doel:
a. Het behartigen van de sociale en economische belangen van het hoger personeel van de N.V. Nederlandse Spoorwegen (NS) in het algemeen en van de leden in het bijzonder;
b. het bijdragen aan het beleid van NS, zoals dit in de statuten van NS is omschreven.

Zij tracht deze doelen o.m. te bereiken door:
a. het voeren van overleg en onderhandeling met NS met betrekking tot de in lid 1 bedoelde belangen (inclusief het aangaan van Collectieve Arbeidsovereenkomsten) en met betrekking tot het in lid 1 bedoelde beleid:
b. het samenwerken met instantie en organisaties binnen en buiten NS met een gelijk of aanverwant doel.

Leden van de vereniging kunnen zijn de hogere personeelsleden in dienst van NS volgens een door de ledenvergadering te bepalen criterium.

Binnen de KSV (Koördinatie Spoorweg Vakorganisaties) wordt VHS in 1977 geaccepteerd als partner bij de cao-onderhandelingen. Van januari tot december 1981 functioneerde de VHS-vertegenwoordiger als voorzitter van het KSV-beraad, hetgeen deze acceptatie onderstreept.

Vakbond

Op 9 november 1982 verzoekt VHS bij NS om volledige erkenning. Deze erkenning volgt op 6 juni 1983. Daarmee wordt VHS formeel partij voor de cao-onderhandelingen en krijgt het alle rechten en ondersteuning die NS daarbij biedt.

Opsplitsing NS

Van oudsher is VHS een gezelligheidsvereniging, waar in de loop der jaren ook de rol van vakvereniging bij gekomen is. Na het opsplitsen van NS in 1996 wordt die laatste taak zwaar voor de vereniging. Door het ontstaan van meerdere spoorbedrijven ontstaan logischerwijs ook meerdere onderhandelingstafels. Door vast te houden aan de evenementen, de communicatie te versterken en kernactiviteiten te concentreren rond actieve leden, overleeft de vereniging.

Nieuwe eeuw

De druk op de operationele performance van het spoor en het rondje om de kerk veroorzaken veel drukte. VHS boort nieuwe communicatiemogelijkheden aan en ontwikkelt een huisstijl. In 2003 gaat de eerste website de lucht in. De grote versplintering van NS-delen in nieuwe spoorbedrijven consolideert. Dit leidt onder andere tot het ontstaan van ProRail. De samenwerking in de sector werpt vruchten af en de samenhang wordt weer meer opgezocht en gewaardeerd door medewerkers. Door vers enthousiasme groeit VHS weer langzaam. Juli 2008 zegt VHS de huur van het kantoor in de binnenstad van Utrecht op. Door bijeenkomsten bij de bedrijven in huis te houden bleef de vereniging in balans en krijgt nieuw perspectief.

Juiste combinatie

Hoewel de formele status in de medezeggenschap bepalend is voor wat VHS kan bereiken, blijkt uit reacties van de leden dat de combinatie van inhoud en gezelligheid het meest wordt gewaardeerd. Vandaar dat de slogan wordt: Samen sterk in een professioneel netwerk

Huisstijl onder de loep

In 2010 komt door de sociale innovatie en de publieke discussie over pensioenen meer de nadruk te liggen op belangen van jongeren in verhouding tot de belangen van ouderen. VHS wil zich verjongen om de balans te houden. In de belangenbehartiging willen we representatief zijn. Om daar uiting aan te geven gaat een enthousiast groepje leden vanuit Movares aan de gang en werkt een huisstijl uit. De basis behelst een nieuw logo en een nieuwe slogan: VHS, jouw mobiliteitsnetwerk. Deze slogan wordt in 2014 aangescherpt: VHS, de vakvereniging voor spoor- en infraprofessionals. In 2016 vindt een nieuwe slag plaats en wordt er gekozen voor een nieuwe, frisse huisstijl. Ook wordt de website opnieuw aangepakt en ingericht.

Mensenwerk

VHS is net als ieder andere organisatie afhankelijk van de inzet van haar leden. Twee leden die veel voor de vereniging gedaan hebben en nog steeds doen zijn benoemd tot lid van verdienste. In maart 2011 wordt Paul Leenders benoemd, in mei 2014 wordt Guus Looij benoemd.